ทำไมคนทำงานออฟฟิศปวดไหล่มากขึ้นทุกปี? ความลับใต้โต๊ะทำงานที่คุณอาจไม่เคยรู้
“หมอครับ ผมนั่งทำงานปกติ ทำไมปีนี้มันปวดร้าวที่บ่า แล้วเสียวแปลบในหัวไหล่จนยกแขนไม่ขึ้น? ทั้งที่ปีก่อนแค่เมื่อยเฉยๆ”
นี่คือเสียงสะท้อนจากคนวัยทำงานที่เดินเข้ามาหาผมมากขึ้นเรื่อยๆ ครับ หลายคนสงสัยว่าทำไมอาการ “ออฟฟิศซินโดรม” ที่คุ้นเคย ถึงได้พัฒนาไปเป็นอาการปวดไหล่รุนแรงจนกระทบการใช้ชีวิต จากแค่ปวดเมื่อยธรรมดา กลายเป็นโรคทางโครงสร้างที่ต้องรักษาจริงจัง
วันนี้หมอเก่งจะมาแฉให้ฟังครับว่า ภายใต้ท่าทางนั่งทำงานที่ดูนิ่งสงบ ร่างกายของคุณกำลังเกิด “สงครามเงียบ” อะไรขึ้นบ้าง และทำไมมันถึงทวีความรุนแรงขึ้นทุกปีครับ
เคสจริงจากห้องตรวจ: คุณเมย์กับอาการ "ไหล่ห่อพังชีวิต"
คุณเมย์ (นามสมมติ) กราฟิกดีไซน์เนอร์สาววัย 32 ปี มาหาผมด้วยอาการปวดไหล่ขวาเรื้อรัง คุณเมย์บอกว่า “ตอนเริ่มงานใหม่ๆ แค่นวดก็หายค่ะหมอ แต่ปีนี้ปวดจนนอนตะแคงไม่ได้ เอื้อมหยิบเมาส์ก็เสียวแปลบไปหมด”
พอผมตรวจร่างกาย พบว่าคุณเมย์มีลักษณะ "ไหล่ห่อและคอยื่น" อย่างเห็นได้ชัด (Forward Head Posture) เมื่อผมลองใช้อัลตราซาวด์สแกนดูที่ไหล่ขวา ก็พบว่าเส้นเอ็นด้านบนของเธอมีรอยเปื่อยและบวมอักเสบ นี่ไม่ใช่แค่ออฟฟิศซินโดรมแล้วครับ แต่มันคือ "เอ็นหัวไหล่ถูกเบียดกดทับ" (Shoulder Impingement) ที่สะสมมาหลายปี
"ไหล่ห่อ" คือเพชฌฆาตเงียบ
ลองจินตนาการว่าข้อไหล่ของเราคือ "ถ้ำแคบๆ" ที่มีเส้นเอ็นวิ่งผ่านครับ ปกติถ้าเรายืนตัวตรง ถ้ำนี้จะกว้างพอให้เส้นเอ็นทำงานได้สบายๆ
แต่เวลาเรานั่งจ้องจอคอมพิวเตอร์หรือไถมือถือ ตัวเราจะค่อยๆ งอ ไหล่จะห่อเข้าหาตัว ท่านี้แหละครับที่ทำให้ "เพดานถ้ำ" (กระดูกจะงอยไหล่) ถล่มลงมาทับเส้นเอ็น ทุกครั้งที่คุณขยับเมาส์หรือพิมพ์งาน เส้นเอ็นจะถูกกระดูกบี้และขยี้ซ้ำๆ วันละ 8-10 ชั่วโมง ปีแล้วปีเล่า จนมันเริ่มฉีกขาดทีละนิดนั่นเองครับ
3 สาเหตุหลักที่ทำให้คนออฟฟิศปวดไหล่หนักขึ้นทุกปี
- ความล้าสะสมของกล้ามเนื้อสะบัก: กล้ามเนื้อที่คอยดึงไหล่ให้เปิดออก (Scapular stabilizers) ถูกปล่อยให้ยืดค้างนานเกินไปจนอ่อนแรง ทำให้ไหล่ตกถาวร
- การขาดเลือดไปเลี้ยงเส้นเอ็น: การนั่งท่าเดิมนานๆ ทำให้กล้ามเนื้อเกร็งตัว บีบเส้นเลือดที่ไปเลี้ยงเอ็นไหล่ เมื่อเอ็นขาดเลือดก็ซ่อมแซมตัวเองไม่ได้และเสื่อมสภาพเร็วขึ้น
- สภาพแวดล้อมที่ไม่สมดุล: โต๊ะสูงไป เก้าอี้ไม่มีที่พักแขน จอคอมพิวเตอร์ต่ำเกินไป ทั้งหมดนี้บีบให้ไหล่ต้องยกตัวขึ้น (Hike) ตลอดเวลา เพิ่มแรงเสียดสีข้างในข้อไหล่โดยไม่รู้ตัว
กลไกการเกิดโรค (Pathogenesis): จากปวดกล้ามเนื้อสู่เอ็นฉีก
เมื่อกล้ามเนื้อบ่า (Trapezius) เกร็งค้างนานๆ จะเกิดจุดปวดที่เรียกว่า "Trigger Point" ซึ่งจะดึงรั้งให้ข้อไหล่ขยับผิดองศา เมื่อข้อไหล่เคลื่อนที่ผิดที่ กระดูกต้นแขนจะวิ่งไปชนกับกระดูกด้านบนทุกครั้งที่ขยับ เกิดการอักเสบเรื้อรังจนร่างกายสร้างหินปูนมาเกาะที่เส้นเอ็น (Calcific Tendinitis) หรือทำให้เอ็นเปื่อยและขาดในที่สุดครับ
การตรวจวินิจฉัย: แม่นยำกว่าแค่การคลำ
เมื่อมาพบหมอ เราจะใช้ขั้นตอนที่ทันสมัยเพื่อให้เห็นปัญหาจริงๆ:
- Digital X-ray: ดูว่ามีกระดูกงอกหรือช่องว่างใต้กระดูกจะงอยไหล่แคบลงไหม
- Ultrasound Scan: หมอจะสแกนให้เห็นรอยเปื่อยของเส้นเอ็นและอาการบวมน้ำในข้อไหล่ทันที
- Physical Exam: ทดสอบการหมุนของสะบักและการกดทับของเส้นเอ็นในมุมต่างๆ
แนวทางการรักษา: แก้ที่ปลายเหตุและรักษาที่ต้นตอ
- การฉีดยานำทางด้วยอัลตราซาวด์ (Ultrasound-Guided Injection): ในรายที่ปวดจนนอนไม่ได้ หมอจะวางยาลดอักเสบปริมาณต่ำตรงจุดที่เอ็นถูกบีบเพื่อ "ดับไฟ" และลดอาการบวมทันที
- Shockwave Therapy (คลื่นกระแทก): ใช้พลังงานเสียงกระตุ้นให้เส้นเอ็นที่เสื่อมสภาพเกิดการซ่อมแซมและสลายหินปูน
- Exercise Therapy: สำคัญที่สุดคือการฝึกกล้ามเนื้อสะบักให้แข็งแรงเพื่อ "เปิดถ้ำ" ให้กว้างขึ้น
- Ergonomics Adjustment: ปรับระดับหน้าจอและเก้าอี้ ให้ข้อศอกทำมุม 90 องศา และสะบักแนบชิดพนักพิง
พยากรณ์โรค: หายได้ไหม?
อาการปวดไหล่จากออฟฟิศซินโดรม "หายขาดได้" ครับ แต่ต้องรีบรักษาตั้งแต่วัยทำงาน หากปล่อยจนเข้าสู่วัยสูงอายุ เส้นเอ็นที่เปื่อยอาจขาดถาวรจนต้องผ่าตัดส่องกล้อง ซึ่งจะใช้เวลาฟื้นตัวนานกว่ามาก
สรุป
ปวดไหล่ในคนออฟฟิศไม่ใช่แค่เรื่องธรรมดาที่ต้องทน แต่มันคือผลลัพธ์ของสรีระที่ผิดเพี้ยนสะสมมานาน การปรับท่าทาง การบริหารสะบัก และการปรึกษาหมอเพื่อรักษาอาการอักเสบตั้งแต่เนิ่นๆ จะช่วยให้คุณทำงานได้อย่างมีความสุขโดยไม่ต้องพึ่งยาแก้ปวดไปตลอดชีวิตครับ
บทความนี้ให้ข้อมูลสุภาพและมุ่งหวังให้คนทำงานตระหนักถึงสุขภาพ หากคุณมีอาการปวดรุนแรงหรือเริ่มมีอาการชาร้าวลงแขน แนะนำให้ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางเพื่อรับการวินิจฉัยที่ถูกต้องครับ
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์ สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่ ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง) ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ 📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666
#ออฟฟิศซินโดรม #ปวดไหล่ #เอ็นไหล่อักเสบ #หมอเก่ง #กระดูกและข้อ #คนวัยทำงาน #ไหล่ห่อ #กายภาพบำบัด #รักษาโดยไม่ผ่าตัด #สุขภาพดี
References
- Cools AM, et al. (2026). Scapular Dyskinesis in Office Workers: Pathophysiology and Treatment. Journal of Occupational Rehabilitation. (ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างกล้ามเนื้อสะบักที่ผิดปกติกับการปวดไหล่ในคนทำงาน)
- Michener LA, et al. (2025). Subacromial Impingement in Sedentary Professions. Journal of Shoulder and Elbow Surgery. (งานวิจัยเรื่องการกดทับเส้นเอ็นไหล่ที่เกิดจากท่านั่งทำงานนานๆ)
- Licht JH, et al. (2024). Ergonomic Interventions for Shoulder Pain: A Meta-analysis. Applied Ergonomics. (สรุปผลลัพธ์ของการปรับสภาพแวดล้อมในการทำงานต่อการลดอาการปวดไหล่)
- American Academy of Orthopaedic Surgeons (2025). Shoulder Health for the Modern Workforce. (แนวทางการดูแลสุขภาพข้อไหล่สำหรับวัยทำงานยุคดิจิทัล)
- Thai Spine and Orthopedic Association (2026). Manual for Office Syndrome Management. (คู่มือจัดการออฟฟิศซินโดรมฉบับมาตรฐานประเทศไทย)
No comments:
Post a Comment